Marcin Lorenc

Marcin Lorenc (ur. 1985 w Poznaniu) jest artystą wizualnym związanym z Uniwersytetem Artystycznym w Poznaniu. Studiował na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Poznaniu, gdzie w 2009 roku uzyskał dyplom z wyróżnieniem w pracowni prof. Tomasza Siwińskiego. Od 2014 roku pracuje na Wydziale Malarstwa i Rysunku UAP, a w 2019 roku uzyskał stopień doktora w dziedzinie sztuki. W swojej praktyce wykorzystuje przede wszystkim malarstwo, rysunek i fotografię, ale coraz częściej sięga również po książkę artystyczną, papier, obiekt i instalację.
Jednym z ważnych punktów odniesienia w jego twórczości jest geografia i doświadczenie podróży. Lorenca interesują mapy, miejsca, kierunki, przemieszczanie się oraz sposób, w jaki przestrzeń zostaje zapisana i zapamiętana. Geografia nie jest jednak traktowana wyłącznie jako naukowy system opisu świata. Staje się raczej materiałem do tworzenia osobistych, nie zawsze jednoznacznych przedstawień, w których rzeczywiste miejsca mieszają się z pamięcią, wyobraźnią i doświadczeniem. Podróż może być więc rozumiana zarówno dosłownie, jako przemieszczanie się w przestrzeni, jak i jako proces poznawczy oraz artystyczne poszukiwanie.
Istotne miejsce zajmuje u Lorenca rysunek, który często przybiera formę zapisu, notacji lub swoistego systemu znaków. W cyklu Rysunki pisane z 2023–2024 roku artysta połączył rysunek z problemem pisma i czytelności. Powstały między innymi zestawy rysunków oraz książka artystyczna, a także prace wykonane na papierach czerpanych. Sam gest zapisu zostaje tutaj oderwany od funkcji komunikacyjnej – znak może być jednocześnie śladem, obrazem i próbą przekazania czegoś, czego nie da się jednoznacznie odczytać.
Ważnym obszarem jego działalności jest również książka artystyczna i obiekt wydawniczy. Lorenc traktuje książkę nie tylko jako nośnik tekstu czy reprodukcji, ale jako autonomiczny przedmiot artystyczny, którego znaczenie budują materiał, konstrukcja, układ stron, faktura i możliwość fizycznego kontaktu. W 2023 roku stworzył Katalogi różnych okazów tkanin zebranych podczas dwóch wypraw kapitana Cooka na półkulę południową i jednej na drugą stronę lustra – instalację obejmującą pięć książek artystycznych i tekę, prezentowaną podczas IV Biennale Tkaniny Artystycznej w Poznaniu. Już sam tytuł wskazuje na charakterystyczne dla artysty połączenie dokumentalnego języka katalogu z fikcją, absurdem i wyobraźnią.
Ten sposób myślenia szczególnie dobrze ujawnia się w projekcie „Części Świata – obiekty introligatorskie”, prezentowanym w 2024 roku w Galerii Szewskiej UAP. Książka staje się tutaj obiektem przestrzennym, a introligatorstwo – nie tylko techniką wykonania, lecz częścią języka artystycznego. Materialność papieru, jego składanie, łączenie i konstruowanie tworzą własną narrację, w której granica pomiędzy książką, rzeźbą i obrazem zostaje zatarta.
W najnowszej twórczości Lorenca widoczna jest tendencja do łączenia różnych mediów i budowania wieloelementowych układów. Przykładem jest wystawa Niedoczytania, prezentowana w 2025 roku w poznańskiej przestrzeni ZERO3, obejmująca 28 prac, w tym obiekty przestrzenne, książki artystyczne i wieloelementowe instalacje. Sam tytuł sugeruje zainteresowanie tym, co pozostaje niejasne, nieukończone lub wymyka się pełnemu odczytaniu.
Istotnym elementem praktyki Lorenca jest również praca kuratorska i dydaktyczna. Od 2024 roku prowadzi na UAP Pracownię Unikatowego Obiektu Wydawniczego, poświęconą eksperymentom z książką i formami wydawniczymi. W jego działalności pedagogicznej książka staje się przestrzenią poszukiwania, eksperymentu i pracy z materialnością. Lorenc jest również autorem i kuratorem projektów wystawienniczych związanych z tym obszarem, między innymi wystawy Biblioteka Unikatowego Obiektu Wydawniczego.
Twórczość Marcina Lorenca można więc postrzegać jako poszukiwanie alternatywnych sposobów opisywania rzeczywistości. Malarstwo, rysunek, fotografia, papier i książka nie są dla niego zamkniętymi mediami, lecz narzędziami pozwalającymi badać relacje pomiędzy miejscem, pamięcią, podróżą, znakiem i materialnym przedmiotem. Charakterystyczne jest również napięcie pomiędzy tym, co można odczytać, a tym, co pozostaje niedopowiedziane. Jego prace często przypominają fragmenty większych, nieistniejących systemów wiedzy – mapy nieznanych miejsc, katalogi fikcyjnych obiektów, zapisy podróży czy książki, których treść trzeba dopiero skonstruować. W tym sensie Lorenc traktuje sztukę jako proces odkrywania i tworzenia własnych sposobów porządkowania świata, pozostawiając odbiorcy przestrzeń dla wyobraźni i własnej interpretacji.